ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜਨਮਭੂਮੀ-ਸ਼ਾਹੀ ਈਦਗਾਹ ਵਿਵਾਦ, ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ‘ਚ ਹੋਈ ਸੁਣਵਾਈ

ਨੈਸ਼ਨਲ ਡੈਸਕ : ਮਥੁਰਾ ਦੇ ਬਹੁ-ਚਰਚਿਤ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜਨਮਭੂਮੀ-ਸ਼ਾਹੀ ਈਦਗਾਹ ਮਸਜਿਦ ਵਿਵਾਦ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਅਹਿਮ ਸੁਣਵਾਈ ਹੋਈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮੁਸਲਿਮ ਪੱਖ ਵੱਲੋਂ ਲਿਖਤੀ ਬਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਕੀਤੀ ਸੋਧ ਅਰਜ਼ੀ ‘ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ। ਜਸਟਿਸ ਅਵਨੀਸ਼ ਸਕਸੈਨਾ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਪੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਦਲੀਲਾਂ ਸੁਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦੀ ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ ਲਈ 15 ਮਈ ਦੀ ਤਰੀਕ ਤੈਅ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਕੀ ਹੈ ਹਿੰਦੂ ਪੱਖ ਦੀ ਮੰਗ?
ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਹਿੰਦੂ ਪੱਖ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਾਹੀ ਈਦਗਾਹ ਮਸਜਿਦ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਹਟਾ ਕੇ ਜ਼ਮੀਨ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਲੈਣ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਮੰਦਰ ਦਾ ਮੁੜ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁੱਲ 18 ਕੇਸ (ਵਾਦ) ਦਾਇਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਹਿੰਦੂ ਪੱਖ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਸਜਿਦ ਮੁਗਲ ਸਮਰਾਟ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ ਦੇ ਸਮੇਂ ਭਗਵਾਨ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਜਨਮ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਬਣੇ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਕਥਿਤ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਢਾਹ ਕੇ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਫੈਸਲਾ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪੇਚ
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, 1 ਅਗਸਤ 2024 ਨੂੰ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਮੁਸਲਿਮ ਪੱਖ ਦੀ ਉਸ ਪਟੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਦੀ ਯੋਗਤਾ (ਪੋਸ਼ਣਯੋਗਤਾ) ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹੁਕਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਮੁਕੱਦਮੇ ਵਕਫ਼ ਐਕਟ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਸਥਾਨ ਐਕਟ, 1991 ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਤੇ ਸੁਣਵਾਈ ਜਾਰੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪੂਜਾ ਸਥਾਨ ਐਕਟ
ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ 15 ਅਗਸਤ 1947 ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਕਿਸੇ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਸਰੂਪ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਮੰਨਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਸਾਰਿਆਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ 15 ਮਈ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਅਗਲੀ ਸੁਣਵਾਈ ‘ਤੇ ਟਿਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਦਾਲਤ ਸੋਧ ਅਰਜ਼ੀ ‘ਤੇ ਆਪਣਾ ਅਗਲਾ ਰੁਖ਼ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰੇਗੀ।